Nowelizacja Kodeksu karnego: surowsze kary za jazdę po alkoholu

Zaostrzenie kar za jazdę po alkoholu — co planuje Ministerstwo Sprawiedliwości

Projekt zamyka „furtkę" recydywistom — złamanie zakazu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających ma się wiązać z automatycznym orzeczeniem kary bezwzględnego pozbawienia wolności. Ewentualne zawieszenie wykonania kary będzie możliwe wyłącznie w szczególnie uzasadnionych przypadkach.

Trzy konkretne zmiany, które trzeba znać

Sprawdź, co dokładnie przewiduje nowelizacja:

• Bezwzględne więzienie za jazdę wbrew zakazowi. Prowadzenie pojazdu wbrew sądowemu zakazowi, w stanie nietrzeźwości albo pod wpływem narkotyków — automatyczna kara pozbawienia wolności bez możliwości zawieszenia, chyba że sąd uzna to za szczególnie uzasadnione.
• Ograniczenie kary w zawieszeniu. Projekt ogranicza możliwość orzekania kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem. Dotyczy to także przypadków, w których stężenie alkoholu nie przekracza 1,5 promila.
• Wyłączenie warunkowego umorzenia. Nowe przepisy mają wyłączyć warunkowe umorzenie postępowania wobec kierowców z ponad 0,5 promila (posiadających uprawnienia) oraz osób jadących na zakazie, ale trzeźwych.

Prezes Naczelnej Izby Adwokackiej Przemysław Rosati wskazuje, że kierunek wzmacniania ochrony uczestników ruchu jest zrozumiały, ale projekt bardzo istotnie ogranicza sądowi możliwość indywidualizacji reakcji karnej.

Dlaczego to uderza w cudzoziemców silniej niż w obywateli

Pamiętaj: dla osoby w trakcie legalizacji pobytu wyrok za przestępstwo związane z jazdą pod wpływem alkoholu to nie zamknięta sprawa karna. To potencjalne wejście w kolejne postępowania — o wydalenie, odmowę przedłużenia zezwolenia, odmowę obywatelstwa.

Sprawdź swoją sytuację:

• Pobyt czasowy i stały. Prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne może być przesłanką odmowy lub cofnięcia zezwolenia. Sprawdź termin ważności swojego dokumentu pobytowego.
• Wniosek o obywatelstwo. Procedura wymaga zaświadczenia o niekaralności — skazanie za przestępstwo drogowe może skutkować odmową.
• Wydalenie. Skazanie otwiera drogę do postępowania o wydalenie z terytorium RP, szczególnie gdy czyn zagrożony jest karą co najmniej roku pozbawienia wolności.
• Wymiana zagranicznego prawa jazdy. Osoby korzystające z dokumentu wydanego poza Polską muszą liczyć się z koniecznością ponownej walidacji po zakończeniu okresu zakazu.

Co zrobić, jeśli sprawa już trwa

Jeśli masz aktywny tytuł pobytowy i postępowanie karne jest w toku, nie czekaj na prawomocny wyrok. Złóż wniosek o przedłużenie zezwolenia lub obronę dotychczasowej legalizacji zanim zapadnie skazanie. Po uprawomocnieniu okno możliwości zawęża się drastycznie.

Kolejność działań:

1. Sprawdź datę ważności swojego zezwolenia na pobyt.

2. Zbierz dokumenty potwierdzające dotychczasową legalizację i integrację.

3. Skonsultuj z prawnikiem możliwość wniesienia środka odwoławczego lub złożenia wniosku o ułaskawienie.

4. Monitoruj kalendarz wejścia w życie nowelizacji — data popełnienia czynu, nie data wyroku, decyduje o reżimie prawnym.

Co warto śledzić

Minister Waldemar Żurek zapowiedział surowsze przepisy kilka miesięcy temu, a prace nad projektem wciąż trwają. Impulsem do zaostrzenia przepisów była seria głośnych spraw z ostatnich tygodni — wyrok w sprawie tragedii na Trasie Łazienkowskiej w połowie lipca, zatrzymanie pijanego kierowcy z dwoma zakazami na autostradzie A1 kilka dni później oraz kolejny śmiertelny wypadek z udziałem kierowcy objętego zakazem pod koniec miesiąca.