Prawa człowieka w erze cyfrowej: wyzwania dla aktywistów na 63. sesji Rady Praw Człowieka ONZ

sesja Rady Praw Człowieka ONZ potrwa w Genewie od 7 września do 9 października 2026 r. Association for Progressive Communications (APC) informuje, że kluczowym punktem obrad będzie raport Wysokiego Komisarza ds. Praw Człowieka (OHCHR) o ochronie obrońców praw człowieka w erze cyfrowej. Dla społeczności LGBT+ i osób migrujących w Polsce to nie abstrakcja — ten sam dokument wymienia inwigilację, cenzurę, dezinformację i użycie AI jako narzędzia represji, z którymi stykają się aktywiści działający w naszych środowiskach.

Raport OHCHR: co już wiadomo przed prezentacją

Raport powstaje w ramach realizacji rezolucji przyjętej konsensusem podczas 58. sesji Rady w 2025 r. o obrońcach praw człowieka i nowych technologiach. OHCHR ma w nim zidentyfikować konkretne ryzyka: odcięcia od łączności, naruszenia prywatności i wykorzystywanie komunikacji cyfrowej do atakowania obrońców. APC uczestniczyła w konsultacjach i złożyła pisemne stanowisko, w którym podkreśla, że technologia cyfrowa stała się jednocześnie narzędziem pracy obrońców i bronią w rękach reżimów autorytarnych. Organizacja powołuje się też na badanie Myanmar Internet Project przeprowadzone z jej wsparciem, które pokazuje zróżnicowane, genderowe skutki represji cyfrowych — w szczególności eskalację zagrożeń wobec kobiet-aktywistek w sytuacji odcięcia od internetu.

Co możesz zrobić teraz

Obrońcy praw człowieka działający w Polsce na rzecz migrantów i społeczności LGBT+ mogą znaleźć się w obszarze zainteresowania OHCHR, o ile ich przypadki zostaną udokumentowane. Trzy kroki na najbliższe tygodnie:

1. Sprawdź, czy twoja organizacja złożyła wkład do konsultacji OHCHR w ramach HRC63. Jeśli nie — zapytaj dlaczego i rozważ stanowisko przy kolejnej sesji.

2. Dokumentuj przypadki inwigilacji, kampanii dezinformacyjnych i ataków w sieci wymierzonych w aktywistów LGBT+ i migrantów. Każde zgłoszenie tworzy ślad, który może trafić do międzynarodowego raportu.

3. Zapamiętaj: APC zapowiada dalsze badania nad wpływem technologii na obrońców środowiska, kobiety broniące ziemi i terytorium oraz społeczności rdzenne. To kierunek, w którym warto inwestować uwagę.

Terminy, które odhacz do 9 października

• Publikacja raportu OHCHR i przyjęcie ewentualnych rezolucji rozszerzających ochronę sygnalistów oraz obrońców w kontekście cyfrowym.
• Komunikaty APC po zakończeniu sesji — sprawdź ich kanały, żeby wiedzieć, które zapisy weszły do uzgodnień Rady.
• Własna lista zebranych przypadków naruszeń: im wcześniej zaczniesz ją prowadzić, tym większa szansa, że zdążysz zgłosić sprawy przed kolejną sesją.